Home Reisverhalen ‘We zagen maar één benzinestation’

‘We zagen maar één benzinestation’

1676
0
DELEN
Noord-Korea Pyongyang
Noord-Korea, het Memorial paleis in Pyongyang.

In Noord-Korea krijgt iedere toerist een persoonlijke bewaker met zich mee, iedere inwoner draagt een button met de beeltenis van de Grote Leider ter hoogte van zijn hart. En, schrijft ook Boris: ‘Iets anders dat opvalt is het complete ontbreken aan reclame – in plaats van commercials heeft men propaganda voor het systeem en zijn leiders.’

Boris Kester

Voor de individuele reiziger is Noord-Korea eigenlijk niks. Je komt er niet zomaar in, mag er niet zelfstandig in rondreizen, het reisplan moet van tevoren helemaal worden vastgelegd, en als klap op de vuurpijl is het ook nog zeer prijzig. Maar wie houdt van een zeer interessante reis, en voor even over alle nadelen heen kan stappen, laat Noord-Korea een blijvende indruk achter. Het avontuur begon natuurlijk al toen we volgens afspraak, een dag voor vertrek, op de ambassade van Noord-Korea in Beijing verschenen om ons visum af te halen.

Noord-Korea Pyongyang

Er was namelijk geen visum, want “er is geen toestemming vanuit Pyongyang”. Tegen onze verwachtingen in was die toestemming er een dag later wel, en kregen we alsnog de visa enkele uren voor de trein zou vertrekken. Een enerverende treinreis en ruim 27 uur later kwamen we aan op een donker station, waar we de meute voor waren en uiteindelijk bij de uitgang werden tegengehouden door een dreigend uitziende, weerbarstige vrouw in uniform. We waren per ongeluk aan onze gidsen (twee gidsen voor ons tweëen!) ontsnapt, die even later bezorgd achter ons aankwamen. Het bleken achteraf ook onze laatste meters in vrijheid te zijn geweest in dit land.

Meteen in het hotel aangekomen kregen we een briefing waarin duidelijk werd gemaakt welk gedrag toegestaan was, en welk gedrag niet. Ook werden we ondervraagd over ons werk, onze relatie, en andere zaken die toch wel privé genoemd kunnen worden. Vanaf de eerste bezoeken de volgende ochtend begon een hersenspoelcampagne die tot ons vertrek zou worden voortgezet.

De verheerlijking gaat ver in Noord-Korea met de vroegere leider Kim Il Sung.
De verheerlijking gaat ver in Noord-Korea met de vroegere leider Kim Il Sung.

Kim Il Sung

De persoonsverheerlijking in dit streng communistische land heeft een volgens mij absoluut record in handen. De persoon die wordt verheerlijkt is namelijk 46 jaar aan de macht geweest en inmiddels alweer 6 jaar geleden overleden. Toch loopt iedereen in dit land met een button met zijn beeltenis ter hoogte van zijn hart, zijn alle stations en vele andere openbare gebouwen voorzien van zijn afbeelding, is het land bezaaid met zijn standbeelden, zijn er vele monumenten opgericht ter ere van zijn zoveelste verjaardag en is zelfs de jaartelling aangepast aan Kim Il Sung.

Kim’s geboortejaar is 1912, en dat is het jaar Juche 1. Juche is trouwens de vooruitstrevende ideologie door de briljante Grote Leider ontwikkeld. Het is ook ongetwijfeld het enige land ter wereld met een dode President, want Kim is gekozen tot President voor de eeuwigheid. Zijn opvolger en zoon Kim Jong Il is slechts de leider van de partij.

propaganda… Noord-Korea
Nog meer propaganda…

Museum van de Revolutie

Vrijwel alles wat we zullen zien wordt op een of andere manier in verband gebracht met de Grote Leider. Volgens het Museum van de Revolutie heeft hij zo’n beetje in zijn eentje de Japanners het land uitgegooid in 1945 – dat dit toevallig gebeurde op de dag dat Japan zich onvoorwaardelijk overgaf wordt er gemakshalve niet bij vermeld.

Volgens het Victorious Fatherland Liberation War Museum heeft hij door zijn grote militaire gaven in zijn eentje de Amerikaanse imperialistische agressievelingen verslagen – dat hij in belangrijke mate werd bijgestaan door de Chinezen en dat eigenlijk niemand de oorlog won, wordt niet gemeld.

Om de bezoeker te tonen dat Noord-Korea vele bewonderaars in de wereld heeft, zijn twee enorme gebouwen helemaal ingericht met alle geschenken die de beide Kim’s hebben gekregen – dat de gulste gevers mensen als Stalin, Mao en Ceaucescu zijn lijkt niet belangrijk. Maar ook als we een oude boom zien, of een van de zeer weinige Boeddhistische tempels (ze zijn bijna allemaal vernietigd door het regime), staat er vaak een steen bij waarop vermeld hoe vaak de Leider er is geweest, en wanneer het laatste bezoek plaatsvond.

Het straatbeeld in de hoofdstad Pyongyang.
Het straatbeeld in de hoofdstad Pyongyang.

Propaganda

Het viel ons al vanaf de eerste dag op: in Noord-Korea is extreem weinig verkeer. Dit komt mede doordat de regering bepaalt wie waar woont, waardoor de mobiliteit van de mensen wordt beperkt. Maar voor dit straatarme land zijn auto’s voor vrijwel iedereen onbetaalbaar. Mede door de politiek van autarkie is er sowieso weinig benzine te koop – wij hebben maar een benzinestation gezien. Dit levert het mooie beeld op van gigantische boulevards, pleinen en straten die vrijwel leeg zijn.

Het is een van de weinige punten waarop je het land inderdaad een paradijs zou kunnen noemen. Op mijn vraag waarom er ook nauwelijks wordt gefietst, geeft een van de gidsen het hilarische antwoord dat dit in het weekend wel gebeurt, maar dat het verkeer doordeweeks te gevaarlijk is. Dit moet wel het land zijn met de minste verkeersdoden per 1000 inwoners.

Iets anders dat opvalt is het complete ontbreken aan reclame – in plaats van commercials heeft men propaganda voor het systeem en zijn leiders. Verder is er geen commercie, geen Internet, zijn er nauwelijks kerken of tempels, of een van de vele andere fenomenen die in de rest van de wereld zo vanzelfsprekend lijken.

Vertrek Pyongyang

Ons bezoek was voorbij voor we er erg in hadden. En we waren het er over eens dat het ook niet veel langer had moeten duren. De behoefte aan vrijheid wordt toch wel erg acuut na vrijwel continu twee bewakers te hebben gehad. Hoewel we hen vele vragen hebben kunnen stellen, bleef er een aantal over, en kwamen er nog veel meer boven in de weken na de reis. De belangrijkste en moeilijkste vragen: hoe lang gaat dit systeem nog door? Zullen de besprekingen tussen Noord en Zuid inderdaad uiteindelijk tot hereniging leiden?

Zullen de machthebbers in Pyongyang hun eigen vonnis tekenen door de poorten te openen? Ze hebben allemaal gezien wat er gebeurt als je een communistisch systeem op vreedzame wijze probeert om te vormen. Gelooft de bevolking echt alles wat er wordt verteld? Zitten de deuren tot dit land echt allemaal dicht? Zal men ooit vrijelijk over het Internet kunnen surfen?

* Nog steeds een van de fascinerendste landen ter wereld is Noord-Korea. Kijk hier voor de mogelijkheden om door dit land te reizen: Koningaap.nl